Waar kan onze deontologische dienst u mee helpen?

Pagina gecreëerd op 30 januari 2017

Maandelijks stromen er heel wat vragen binnen op onze dienst deontologie. Hieraan merken we dat psychologen niet altijd een goed zicht hebben op het regelgevend kader dat op hun beroep van toepassing is. Dit is begrijpelijk gezien het aantal andere wetten en regels waarmee een psycholoog, naast zijn code, nog mee dient rekening te houden. Daar komt nog bij dat deze regelgeving geen statisch gegeven is en al eens durft te veranderen doorheen de tijd.

Een goede kennis van het regelgevend kader is echter een noodzakelijke stap in de zoektocht naar een antwoord op dilemma’s en vragen die in de dagelijkse beroepsrealiteit opduiken. Onze deontologische medewerkers trachten u hierin wegwijs te maken. Het deontologische aanspreekpunt is bereikbaar via mail (deontologie@compsy.be) of via telefoon (02 513 93 51).

Met welke vragen kunt u bij de dienst deontologie terecht?

Onze deontologische medewerkers geven algemene informatie over de deontologische en wettelijke bepalingen die op uw beroep van toepassing zijn. De antwoorden die zij geven zijn steeds geënt op de deontologische code en de geldende wetgeving. Waar de code of wetten geen duidelijkheid bieden, baseren ze zich op de rechtsleer en wordt advies ingewonnen van gespecialiseerde advocaten. Weet u bijvoorbeeld niet of u de begeleiding bij een minderjarige mag aanvatten zonder het akkoord van beide ouders? Dan kunnen zij u een overzicht geven van de deontologische artikels en wettelijke bepalingen die in zo een geval in acht moet nemen.

De vragen die het vaakst voorkomen en hun antwoorden worden eveneens gebundeld op onze website. Zit u met een specifieke vraag? Neem dan zeker een kijkje op onze FAQ-pagina >> klik hier. Misschien vindt u daar al wat u zoekt.

Opgelet: onze deontologische dienst kan u geen bindende adviezen of adviezen op maat van een specifieke situatie geven. Wanneer wij een tekst op onze website plaatsen gaat het bovendien in geen geval over een (politieke) standpuntinname. U informeren is ons enige opzet. U behoudt daarbij steeds de eindverantwoordelijkheid van uw handelen.

Met welke vragen kunt u NIET bij de dienst deontologie terecht?

Als psycholoog komt u onvermijdelijk wel eens in aanraking met een complexe situatie, zoals wanneer:

  • (Deontologische) regels tegenover elkaar komen te staan en u niet weet dewelke voorrang moet krijgen.

  • Ethische beschouwingen weinig verzoenbaar lijken met de geldende regels en het niet duidelijk is hoe u daarmee moet omgaan.

  • U niet weet op welke manier u uitleg moet geven aan een cliënt of hoe u best met deze omgaat.

Voorbeelden

1) De vader van 4-jarige patiënt weigert akkoord te gaan met de opstart van een behandeling. Hij vindt dat zijn kind ‘geen probleem’ heeft. U vindt het daarentegen absoluut noodzakelijk dat het kind hulp krijgt en verder wordt opgevolgd. Omdat de vader zijn akkoord niet geeft, mag u de begeleiding echter niet aanvatten. De vader heeft bovendien geen oor naar andere soorten hulpverlening en de moeder ziet het niet zitten om de kwestie voor de rechter te brengen. De echtscheiding was al zwaar genoeg. Hoe kunt u ervoor zorgen dat het kind toch de hulp krijgt die het nodig heeft

2) Na een aantal therapeutische sessies merkt u dat de casus uw competentiegebied overstijgt. Wanneer u de patiënt probeert door te verwijzen geeft deze aan dat hij niet naar een andere hulpverlener wil gaan. Wanneer u hem niet opvolgt zit de hulpverlening er voor zijn part op. U vindt het echter onverantwoord dat de cliënt zonder begeleiding valt. Wat moet u doen?

Waarom kan onze dienst deontologie u hier geen antwoord op geven?

Met dergelijke vragen kan de dienst deontologie u spijtig genoeg niet verder helpen. In uw beslissing zal u immers ook de specifieke kenmerken van de situatie, uw patiënt en zijn omgeving moeten meenemen. Dit kunnen wij niet in uw plaats doen. Wij kunnen u slechts op een algemeen niveau verderhelpen door uitleg te geven over de deontologische code en geldende wetgeving.

Waar kunt u met dergelijke vragen dan wel terecht?

Hebt u toch meer ondersteuning nodig? Ga dan zeker eens ten rade bij uw collega’s (uiteraard met respect voor het beroepsgeheim). Zij kunnen u immers andere perspectieven of alternatieve handelswijzen aanreiken, of wijzen op ethische overwegingen waaraan u nog niet had gedacht. Het probleem gewoon al eens met een collega bespreken kan op zich al verhelderend werken.

Daarnaast kunt u zich ook richten tot de beroepsverenigingen. Zij voorzien vaak individuele bijstand voor hun leden die geconfronteerd worden met specifieke ethische kwesties en dilemma’s.

Tot slot bestaan er ook een aantal gespecialiseerde diensten waarop u beroep kan doen. Het Vertrouwenscentrum Kindermishandeling voorziet bijvoorbeeld een adviesdienst specifiek voor professionele hulpverleners. Maak u zich zorgen over mogelijk suïcidegevaar bij een cliënt? Dan kunt u te rade gaan bij het Advies Suïcidepreventie ASPHA, eveneens een aanspreekpunt voor hulpverleners.

>> Klik voor onze brochure 'De deontologie van de psycholoog: code, good practices en ethisch redeneermodel'


 
Deel deze pagina